In memoriam: Lou Ottens 1926-2021

DUIZEL/KNEGSEL - Hij is de uitvinder van het cassettebandje, waarvan er meer dan 100 miljard werden verkocht. Onder zijn leiding als Philips-ingenieur presteerde het bedrijf een tweede vinding, die de muziekwereld op zijn kop zette: de compact disc. Half maart 2021 overleed Philips’ voormalig superuitvinder Lou Ottens op 94-jarige leeftijd in zijn woonplaats Duizel. Even Alexa of ‘Hey Google’ aanroepen is in steeds meer huishoudens de manier om muziek aan te zetten. Op de smartphone is in een een paar seconden elk nummer dat in je hoofd rondzingt op te roepen via muziekdiensten zoals Spotify of Deezer. Pakweg 60 jaar geleden was het wel andere koek. Toen moest je een flinterdun bandje met een magnetische laag in een sleufje weten te pielen en een spoeltje op een pinnetje met drie vertakkingen bevestigen. ,, Voor normale, onervaren mensen niet te bedienen”, vindt Lou Ottens, uitvinder bij Philips, al in die tijd. Die logge, losse geluidspoelen - zeg maar formaat boterhammenbordje - moesten de deur uit. Hij stopte diezelfde tape in een handzaam plastic jasje: het cassettebandje. Tape in een houder van kunststof En zo ging Ottens de boeken in als de uitvinder van de ‘compactcassette’. Afgelopen zaterdag overleed de voormalig Philips-man op 94-jarige leeftijd in zijn woonplaats Duizel. Zo’n 57 jaar nadat hij als directeur van Philips Audio het cassettebandje lanceert uit de keuken van de ontwikkelgroep van Philips Hasselt, op een uurtje rijden van Eindhoven. Ottens stopt een wat kleinere variant van de spoelen met de tape van de bandrecorder in een houder van kunststof. De tape van de bandjes zoeft in een snelheid van tegen de 5 centimeter per seconde langs een klein afspeel- en opnamekopje. Wij waren kleine jongens die leuk aan het spelen waren. We hadden niet het idee dat we met iets groots bezig waren. Het was een soort sport. Lou Ottens , Voormalig leider van de divisie Audio en Video bij Philips, in 2013 Op de jaarlijkse Funkaustellung (Internationale radiotentoonstelling in Berlijn) in 1963 is de presentatie van de cassette een groot succes. Tenminste, dat zegt Philips. Maar Ottens vertelt later dat hem de reacties aanvankelijk nogal tegenvielen. Al was het bandje onder fotograferende Japanse beursbezoekers niet onopgemerkt gebleven. Binnen niet al te lange tijd komt er namaak op de markt, belabberde namaak. Philips en Ottens trekken aan de noodrem en stappen drie jaar na de introductie op het vliegtuig. Om de Japanners te overtuigen van het Philips-product én om te kijken of er nog wat aan royalties was te verdienen. Twee cent per cassette Twee cent per cassette, is het doel. Maar dat laatste lukt niet. Het concern kiest eieren voor zijn geld: Als Philips op Ottens’ patent blijft zitten, blijft de markt klein. Die zou alleen groot worden als iedereen dezelfde standaard gebruikt. Zo werd het cassettebandje de wereldstandaard. Al in 1968 rolt de miljardste compactcassette van de band. En worden er meer dan 100 miljard van verkocht. Totdat de uitvinding van de cd de bandjes naar de achtergrond drijft. Dat is twintig jaar later. Die compact disc is bij Philips eveneens onder Ottens’ ontwikkeld. Philips is dan al enige jaren bezig met een soort cd ter grootte van een langspeelplaat. Met genoeg ruimte voor een uur aan bewegende beelden of 48 uur muziek. Maar volgens Ottens zit de markt dan helemaal niet te wachten op twee dagen aan non-stop-muziek. Nee, het schijfje moest kleiner en in eerst instantie alleen voor audio. En ook dat had de geboren Groninger goed gezien. ‘Het was een soort sport’ Als Ottens decennia later op verzoek van het ED nog eens terugkijkt op de ontwikkeling van het cassettebandje wordt duidelijk dat hij zich in jaren zestig helemaal niet bewust was van het baanbrekende onderzoek dat hij en zijn collega’s deden. ,, Welnee. Wij waren kleine jongens die leuk aan het spelen waren. We hadden niet het idee dat we met iets groots bezig waren. Het was een soort sport.” Lou Ottens overleed afgelopen zaterdag in Huize Eresloo in Duizel. Hij werd 94 jaar.