© AOB 2001,



Oktober 2012 Verslag AND Benelux

Meestal ontvangen we bij onze audioclub leveranciers van exclusieve en/of kleine merken. De importeurs van de grotere, en voor ons interessante merken benaderen we wel zo nu en dan, maar daar komt meestal weinig
uit. Kef is daarop altijd een uitzondering geweest en ook hebben we in de beginjaren van onze club Sony mogen ontvangen. En nu mochten we dan AND Benelux ontvangen, zei zijn de importeur van grote namen
als NAD en Dali. Ronald Wagemaker en Cas Oostvogel van het uit Tilburg afkomstige AND Benelux kwamen naar onze club. Dat beloofde een gezellige Brabantse avond, en inderdaad, dat werd het ook! De opkomst was zéér groot, waaruit blijkt dat ook onder audiofielen, zoals bij onze club, de interesse naar gerenommeerde
merken als NAD en DALI groot is. Cas Oostvogel begon de avond met een Powerpoint presentatie over de achtergrond en filosofie van NAD en diverse NAD features. Het was een interessante presentatie en iedereen luisterde aandachtig. Zo aandachtig, dat we bijna de tijd waren vergeten, er werd zelfs vermeld dat Cas een record heeft gebroken voor onze
club, door de langste presentatie ooit bij onze club. Toch was de presentatie in zijn geheel niet vervelend, maar ja, de apparatuur is toch gemaakt om muziek mee te beluisteren.. Ik weet wel dat we in het diepe verleden wel eens presentaties kregen waarbij het rumoer en onvrede met de minuut verergerende. Maar nu bleef iedereen muisstil en vol interesse luisteren, want juist de geschiedenis van een merk als NAD is wel degelijk
interessant, zeker op de manier zoals Cas het bracht. NAD bestaat dit jaar exact veertig jaar, en is in 1972 opgericht door diverse audio distributeurs uit onvrede en als
alternatief voor de veelvoud aan Japanse hifi, met veel knoppen en lampjes, en veel theoretisch vermogen, maar vaak
slechte klank prestaties. NAD staat voor New Acoustic Dimension, en de nadruk lag niet op de knopjes en lampjes maar op de klank, onder de kreet
"music first". Nu inmiddels is NAD eigendom van een Canadees privé bedrijf genaamd Lenbrook Industries. En juist omdat NAD privé eigendom is wordt er ook veel meer in de langere termijn gedacht. Er komt dan ook niet, onder druk van de commercie, ieder jaar een volledig nieuwe lijn uit. Diverse apparaten worden jaren aaneen verkocht, soms met kleine updates, die dan vaak ook nog op de oudere modellen zijn
uit te voeren. Ook zijn er NAD apparaten die eenvoudig door middel van uitwisselbare modules helemaal up to date zijn te maken. Een legendarische product uit die NAD geschiedenis is bijvoorbeeld de NAD3020 versterker, destijds 399 gulden. Deze versterker was slechts 2x 20 watt en klonk in veel gevallen een stuk beter dan veel duurdere en zwaardere versterkers
van de concurrentie. Daarbij is deze NAD3020 ook nog eens de meest verkochte versterker ter wereld. De luidspreker lijn die AND voert is die van DALI DALI staat voor Danisch Audiophile Loudspeaker Industries. En dat ze in Denemarken verstand hebben van luidsprekers is wel bekend. Want veel betere luidsprekers hebben vaak speakers van merken als Scanspeak, Vifa en Peerless, allen afkomstig uit Denemarken. DALI bestaat al bijna dertig jaar en is begonnen met OEM luidspreker units, die door andere fabrikanten op specificatie
werden vervaardigd. Maar inmiddels worden bij DALI ook de luidspreker units in eigen beheer gemaakt. Destijds werden in de fabriek Cerwin Vega luisprekers gemaakt voor onder anderen de Europese markt. Later kwam de vraag niemand minder als Peter Lyngdorf van Hifi Klubben, een grote Scandinavische hifi keten, om luidsprekers
te maken in bepaalde prijscategorieën, en zo is alles begonnen. Om te laten zien dat een goed geluid bij NAD en DALI niet duur hoeft te zijn hadden de heren een kleine set opgesteld. Bestaande uit een kleine stereo receiver met ingebouwde cd, de C715. De cd speler kan naast gewone cd's ook overweg met recordable en zelf rewritable cd's en kan ook overweg met MP3 en WMA
bestanden. Daarnaast zit er ook een USB aansluiting op welke overweg kan met signalen tot 192KB/s. De set heeft diverse analoge ingangen, en zelfs een subwoofer uitgang. De luidsprekers bij deze set waren de instapmodellen uit de instapserie van DALI, voorheen was dat de Consept serie,
deze is nu opgevolgd door de Zensor serie. Deze Zensor-1 is een klein tweeweg systeempje van ongeveer 30 centimeter bij 20 centimeter bij 20 centimeter. De muziek kwam via de laptop, en deze was verbonden met een heel handig apparaatje. Vaak staat in huis de pc, mac of laptop niet in de buurt van de geluidsset. Een lange kabel is dan geen uitkomst, en met USB zelfs onmogelijk. NAD heeft hiervoor een draadloze USB DAC. Aan de pc of mac komt een klein apparaatje aan een USB poort te hangen, die op zijn beurt het signaal draadloos verzend
naar de bijbehorende DAC. Zo is het mogelijk op op een betaalbare manier het geluid vanuit de pc of laptop naar je stereo-installatie te krijgen
zonder kwaliteitsverlies. De computer ziet dit alles als een externe geluidskaart. NAD DAC-1 draadloze DA-converter (299 euro) NAD C715 stereo CD tuner versterker (449 euro) Dali Zensor 1 luidsprekers (129 euro/stuk) Hier stond dus voor ongeveer 1000 euro te spelen, nog sterker, de gehele set samen komt op 957 euro. En iedereen was zeer verbaast over het geluid van deze set. Dit viel helemaal niet tegen, nog sterker, dit viel zelfs heel veel mee! Het klonk gewoon veel beter dan je voor deze prijs kan en mag verwachten.... Nog sterker, over de kleine set werd in de pauze bijna meer gepraat als de grote set die ik zo meteen ga bespreken. De luidsprekertjes klonken veel grootser dan ze waren, en de klank was zeer uitgebalanceerd. Mocht je nu de DAC niet nodig hebben, dan ben je met deze set al voor 800 euro klaar. En die DAC kan vaak uitkomst bieden in bestaande sets om zonder kwaliteitsverlies geluid van je computer naar je stereoset
te krijgen. Er zijn meer van dit soort apparaten, maar die klinken vaak niet echt goed, zo zijn er zelfs overdragers op basis van
bluetooth. Je krijgt dan inderdaad voor weinig geld de muziek op je stereoset, maar dit gaat wel ten kosten van het luistergenot. Bluetooth geluidsoverdracht is in de eerste plaats uitgevonden voor headsets op mobiele telefoons, nu is bluetooth een
stuk verder ontwikkeld, maar het geluid is nog niet echt in hifi kwaliteit. En inderdaad met een mediaplayer kun je ook middels wifi het geluid op je stereoset krijgen, alleen moet je weer aardig
in de techniek duiken om zo'n apparaat met je computer te koppelen, en moet je vaak het zaakje met je televisie aan
bedienen. Daarbij zijn die apparaten weer ontworpen voor het beeld en is het geluid het ondergeschoven kindje. Al met al is deze eenvoudig te installeren draadloze DAC dus een uitkomst voor een veel voorkomend luxe probleem! Dan de grote set, bestaande uit: NAD M50 cd-transport (2499 euro) NAD M52 digital music vault (2299 euro) NAD M2 digitale versterker (5999 euro) DALI Epicon 2 luidsprekers (2299 euro/stuk) DALI Epicon stands (399 euro/stuk) De M2 is een digitale versterker in klasse D, op zich is dit vandaag de dag niet meer zo speciaal. Alleen zijn deze puls code modulatie versterkers gemiddeld uitgevoerd met een analoge ingang. Hier is het zo dat het analoge deel is overgeslagen en de versterker geheel digitaal is. Zie het eigenlijk meer als een hoog vermogen digitaal analoog converter. Een gelijk soort principe kwamen we al eerder bij onze club tegen. Dat was in februari bij de demo van D & D audio, dit was de Devialet versterker. De NAD C390DD is gebaseerd op de zelfde techniek, voor de analoge ingangen wordt er dan zelfs eerst een analoog naar
digitaal conversie toegepast, zoals bij de Devialet. De M50 is een geheel nieuw apparaat, nog sterker we hadden hier een primeur, het enige model in Europa! Ergens midden december zal deze speler in de winkels verschijnen. Het apparaat lijkt een gewone cd speler, maar dit apparaat kan ook overweg met DVD's. En het mooist van alles, hij vraagt bij het laden van een cd of je deze wil afspelen of rippen, dit kan naar MP3 of FLAC,
of alle twee samen. Waarom zowel MP3 als FLAC? MP3 is zeer geschikt voor computers, moderne autoradio's en mobiele apparatuur zoals telefoons en MP3 spelers, maar de
geluidskwaliteit kan beter, hoewel deze MP3's alleen in 320Kb gemaakt worden, En dat is de hoogst haalbare kwaliteit in MP3 formaat. Die hogere geluidskwaliteit wordt gemaakt in de vorm van FLAC, dit omdat dat het meest gangbaar hoge kwaliteit formaat
is. Daarnaast is de M50 een hoge kwaliteit streamer, met communicatie via bedraad netwerk (LAN) draadloos netwerk (WIFI), Verder kan hij ook overweg met USB, als externe geluidskaart, voor MP3 spelers en telefoons of vanaf USB oplag zoals
memorysticks etc. Daarnaast zijn er ook aansluitingen voor SPDIF via coax of optisch, AES/EBU en HDMI in en uit. Deze digitale alleskunner kan gecombineerd worden met de M52 Dit is een speciaal voor deze toepassing ontworpen bestandsopslagsysteem voor muziek. Bestaande uit in Raid-5 geschakelde 2TB Western digital harde schijven. Deze harde schijven zijn speciaal voor multimedia en zeer geruisloos. Raid-5 is een techniek uit de computerserver wereld, waarbij twee of meer harde schijven elkaar continu spiegelen, waardoor
bij uitval van één van de schijven niets verloren gaat omdat de andere schijf of schijven nog een 100 procent kopie
hebben. Zo is je kostbare muziekcollectie dus veilig opgeborgen. De luidsprekers zijn het kleinste model uit het hogere segment van Dali, de Epicon serie. Deze Epicon 2 is pas sinds kort toegevoegd aan de Epicon serie en waarschijnlijk nog niet verkrijgbaar in de winkels. De grotere Epicon 8 is zelfs uitgeroepen tot EISA beste product in de categorie European High-end Audio 2012-2013. De Epicon 2 luidsprekers zijn ongeveer 40 centimeter bij 40 centimeter bij 20 centimeter, en er is ook een speciale voet
voor deze luidsprekers ontworpen. Het eerste nummer op de grote set, hoewel zo groot zijn de luidsprekers niet, kwam heel ruimtelijk over. En zelfs als je ver uit het midden zat hoorde je beide luidsprekers goed. Nu zal je denken, ik behoor de luidsprekerplaats niet te horen, en dat klopt. Maar als je ver uit het midden zit, is het maar al te vaak dat je de andere luidspreker helemaal niet meer hoort, en
dat lijkt me nog kwalijker. Het geluid kwam duidelijk los van de luidsprekers, je merkt wel dat je hier met een set uit het hogere segment te maken
hebt. Het ruimtebeeld was behoorlijk groot. Daarbij is klank mooi uitgebalanceerd, het laag vervormt zo weinig dat wanneer je vooraan zat, misschien toch wat meer
laag zou willen horen. Maar dan merk je bij andere muziek dat dit laag er wel degelijk is, alleen het is veel minder gekleurd dan je vaak bent
gewend. In eerste instantie waren de luidsprekers op het podium opgesteld, om al het luisterpubliek te kunnen bereiken. De zaal zat deze keer namelijk behoorlijk vol, en met kleinere luidsprekers als deze is het dan eigenlijk geen doen om
het iedereen naar de zin te maken. Van achter uit de zaal kwam het verzoek om de luidsprekers van het podium af te halen, dit omdat het podium zelf vaak
een wollige kleuring meegeeft in het laag. Maar zoals zojuist beschreven was dit vooraan helemaal niet het geval. De leden die dit verslag lezen en achterin zaten zullen zich niet kunnen vinden in de hierboven omschreven klankomschrijving. Want inderdaad met de luidsprekers op het podium klonk het achter beduidend minder. Het hoog kwam niet door de grote hoeveelheid publiek heen, en het laag werd gekleurd door het podium. Deze kleuring in het laag werd al een stuk beter toen de luidsprekers op de grond werden geplaatst. Maar als je thuis zit te luisteren zitten er ook geen vier rijden mensen tussen je luisterpositie en je luidsprekers... Voor degene die later alsnog voor in de zaal zijn gaan zitten was de verassing dan ook groot. Voorin klonk het erg goed, bij bijvoorbeeld het nummer van Mumford & Sons valt het zeer rijke detail van de installatie
op. Vaak gaat een rijk detail gelijk op met een scherp hoog, maar daar was geheel geen spraken van! Nogmaals, je merkt echt dat je naar een klasse set luistert. NAD heeft in dit high end segment eigenlijk één nadeel, ze hebben hun naam tegen. Doordat NAD juist ook voor een bescheiden prijs al hele mooie apparatuur levert verwacht je geen set die het heel goed
doet tussen de high-end exoten. Vergelijk het met een Volkswagen Phaeton, het is een zeer luxe en comfortabele auto maar het blijft een Volkswagen. Playlist Boz Scaggs Nils Loffgren - Keith don't go (live) Seal - Killer (nieuwe uitvoering) Ana Brun - These days (The Dali cd vol.3) Pat Metheny - And i love her Pauze Hans Theesink - Mississipi (The Dali cd) Xiomara Laugart - La Llave (Xiomara) Fleetwood Mac - Sara (Tusk) Jim Gailloreto's split decision - Goin' back to Joe's (True stereo) Zucchero featuring Miles Davis - Dune mosse Youn Sun Nah - My name is carnival (Same girl)(ACT 9024-2) Mumford & Sons - The boxer (Babel) Nena - In meinem leben Kroke - The sound of the vanishing world (Time) Karl Seglem - Laust aus / loose loose (Ossicles)(Ozella OZ 034 CD) Filur feat.Pernille Rosendahl - You and I trentemoller remix (The Dali cd vol.2 Ronald en Cas, het was een boeiende avond, vol met primeurs en records. De grootste opkomst van (in ieder geval) dit jaar zegt al veel over de interesse in DALI en NAD. En door de presentatie weet nu iedere aanwezige veel meer over NAD en DALI, dat is ook mooi meegenomen. Maar...de verassing van de avond was toch dat kleine setje! Dat viel bij onze verwende oortjes heel goed in de de smaak! Vaak wordt er op feestjes gevraagd aan ons: "Jij zit toch bij zo'n audioclub? Ik wil een nieuwe stereoset kopen, maar hij moet niet te veel kosten en niet te duur
zijn, maar wel goed klinken, en het liefst ook nog van een behoorlijk merk..."